Kiểm thử theo Kịch bản (Test Case Testing)

Test case testing (kiểm thử theo kịch bản có sẵn) trái ngược với kiểm thử tự do (exploratory testing). Ở kiểm thử tự do, Tester được tự do lựa chọn cách test. Với test case testing thì không: bên yêu cầu chuẩn bị sẵn một số test case, mỗi test case gồm khoảng 3-30 bước cần thực hiện tuần tự. Thiết lập cũng quy định số lần và trên môi trường/thiết bị nào mỗi test case được phép thực thi.

Test case thường được dùng khi cần đảm bảo một kịch bản hoặc luồng xử lý cụ thể chạy đúng từ đầu tới cuối. Nếu có vấn đề xảy ra, người yêu cầu muốn biết: bước nào gây ra vấn đề, bạn có thể tiếp tục tới hết hay không, và ảnh hưởng tới môi trường/thiết bị nào. Test case thường dùng để kiểm tra các chức năng cốt lõi, thiết yếu của sản phẩm.

1. Quy trình nhận việc

Nếu muốn thực thi một test case, hãy nhận việc (claim) ngay khi đợt test bắt đầu — số lượt thực thi cho mỗi test case thường có giới hạn. Nếu một Tester khác huỷ giữa chừng, lượt đó sẽ mở lại cho người khác, nên vẫn đáng để kiểm tra lại sau dù ban đầu không nhận được test case nào.

Bạn sẽ không thể nhận một test case nếu: đã hoàn thành test case đó rồi, không có đủ môi trường/thiết bị yêu cầu, tất cả lượt thực thi đang được người khác xử lý, hoặc đợt test đã hết thời gian.

2. Thực thi Test Case

Ở đầu mỗi test case có thể có điều kiện tiên quyết (precondition) — chỉ được tiếp tục nếu đáp ứng đúng điều kiện này.

Mỗi bước có mô tả rõ hành động cần làm trên trang hiện tại, ví dụ “Thêm một sản phẩm vào giỏ hàng”. Nhiều bước còn nêu rõ kết quả kỳ vọng.

Thực thi chính xác từng bước rất quan trọng: đọc kỹ nội dung mỗi bước, đính kèm đúng loại tệp yêu cầu, và trả lời chính xác các câu hỏi (nếu có).

Khi bước thực thi thành công

Nếu thực hiện được đúng hành động (và quan sát đúng kết quả kỳ vọng), đánh dấu bước đó thành công (thường qua nút màu xanh). Một số bước yêu cầu đính kèm bằng chứng (ảnh/video) xác nhận bước đã hoàn thành đúng hoặc bạn đang ở đúng trang, số khác yêu cầu trả lời câu hỏi, hoặc không yêu cầu gì thêm.

Khi bước thực thi thất bại

Nếu không thể thực hiện đúng hành động được yêu cầu (hoặc không quan sát được kết quả kỳ vọng), đánh dấu bước đó thất bại (thường qua nút màu đỏ). Khi một bước thất bại, cần giải thích điều thực sự xảy ra và đính kèm ít nhất một bằng chứng chứng minh hành vi bất thường đó.

Nếu báo cáo lỗi không hợp lệ, nó có thể bị từ chối, nhưng điều đó không làm mất hiệu lực lần thực thi test case của bạn. Giống như kiểm thử tự do, người phụ trách có thể gửi yêu cầu làm rõ nếu có điểm chưa rõ ràng — hãy phản hồi sớm nhất có thể, trong vòng 24 giờ.

Nếu lỗi bạn gặp phải khi thực thi một bước chưa từng được ai báo cáo trước đó, hãy tạo một báo cáo lỗi mới, mô tả chi tiết hành vi quan sát được, tuân theo đúng yêu cầu báo cáo lỗi chung của hệ thống. Nếu lỗi đã có người báo cáo trước đó, hãy chọn báo cáo đã tồn tại từ danh sách gợi ý thay vì tạo báo cáo mới trùng lặp — xem thêm ở bài Xác nhận Lỗi Trùng lặp.

3. Khi không thể tiếp tục thực thi

Nếu bước trước đó bạn gặp lỗi khiến không thể hoàn thành hành động yêu cầu, và giờ đang gặp khó khăn ở bước hiện tại, bạn có thể cần dừng lần thực thi (terminate) tại đây. Trước khi dừng, hãy chắc chắn không còn cách nào khác — đôi khi có thể đạt được kết quả cần thiết của bước trước qua một đường khác, nhờ đó vẫn tiếp tục được. Hãy cố gắng hoàn thành lần thực thi nếu có thể. Nếu thực sự không có cách nào khác, chọn tuỳ chọn “Không thể tiếp tục” và xác nhận trong hộp thoại xác nhận.

Nếu bạn đáng lẽ có thể tiếp tục nhưng lại dừng sớm, người phụ trách có thể từ chối lần thực thi đó. Ngược lại, nếu đáng lẽ phải dừng nhưng bạn vẫn tiếp tục và báo cáo lỗi cho từng bước sau đó, những báo cáo dư thừa này sẽ bị từ chối.

Hãy nhớ rằng việc duy trì và quản lý test case khá phức tạp — đôi khi các bước mô tả chưa thật hoàn hảo. Cố gắng hết sức để giải quyết vấn đề, hoặc hỏi người phụ trách để được làm rõ khi cần.

Trắc nghiệm: Kiểm thử theo Kịch bản · 5 câu · 8 phút